Этот список содержит избранные латинские сокращения, наиболее часто встречающиеся в текстах римских авторов и в различных надписях:

A.

A. — Absolvo, Aedilis, Aes, Ager, Ago, Aio, Amicus, Annus, Antiquo, Auctor, Auditor, Augustus, Aulus, Aurum, Aut.

A. A. — Aes alienum, Ante audita, Apud agrum, Aurum argentum.

AA — Augusti.

AAA — Augusi tres.

A. A. A. F. F. — Auro argento acre flando feriundo.

A. A. V. — Alter ambove.

A. C. — Acta causa, Alius civis.

A. D. — Ante diem; например A. D. V. — Ante diem quintum.

A. D. A. — Ad dandos agros.

Aed. — Aedes, Aedilis, Aedilitas.

Aem. и Aim. — Aemilius, Aemilia.

Aer. — Aerarium.

Aer. P. — Aere publico.

A. F. — Actum fide, Auli filius.

Ag. — Ager, Ago, Agrippa.

A. G. — Animo grato, Aulus Gellius.

A. L. Ae. и A. L. E. — Arbitrium litis aestimandae.

A. M. и A. Mill. — Ad milliarium.

An. — Aniensis, Annus, Ante.

Ann. — Annales, Anni, Annona.

Ant. — Ante, Antonius.

A. O. — Alii omnes, Amico optimo.

Ap. — Appius, Apud.

A. P. — Ad pedes, Aedilitia potestate.

A. P. F. — Auro (или argento) publico feriundo.

A. P. M. — Amico posuit monumentum, Annorum plus minus.

A. P. R. C. — Anno post Romam conditam — От основания Рима.

Arg. — Argentum — Деньги.

Ar. V. V. D. D. — Aram votam volens dedicavit, Arma votiva dono dedit.

At. — A tergo. также A Te. и A Ter.

A. T. M. D. O. — Aio te mihi dare oportere.

Av. — Augur, Augustus, Aurelius.

A.V. — Annos vixit.

A. V. C. — Ab urbe condita — От основания города.

Avg. — Augur, Augustus.

AVGG — Augusti (обычно два).

AVGGG — Augusti tres.

Avt. Pr. R. — Auctoritas provinciae Romanorum.

B.

B. — Balbius, Balbus, Beatus, Bene, Beneficiarius, Beneficium, Bonus, Brutus, Bustum.

B. вместо V. — Berna Bivus, Bixit.

B. A. — Bixit anos, Bonis auguriis, Bonus amabilis.

Bb. или B. B. — Bene bene, т. е. Optime, Optimus.

B. D. — Bonae deae, Bonum datum.

B. Dd. — Bonis deabus.

B. D. S. M. — Bene de se merenti.

B. F. — Bona femina, Bona fides, Bona fortuna, Bonum factum.

B. F. — Bona femina, Bona filia.

B. H. — Bona hereditaria, Bonorum heres.

B. I. — Bonum judicium.

B. I. I. — Boni judicis judicium.

B. M. — Beatae memoriae, Bene merenti.

B. N. — Bona nostra, Bonum nomen.

Bn. H. I. — Bona hie invenies.

B. P. — Bona paterna, Bonorum potestas, Bonum publicum.

B. Q. — Bene quiescat, Bona quaesita.

B. Rp. N. — Bono reipublicae natus.

Brt. — Britannicus — Британский

B. T. — Bonorum tutor, Brevi tempore.

B. V. — Bene vale, Bene vixit, Bonus vir.

B. V. V. — Balnea vina Venus.

Bx. — Bixit, вместо Vixit.

C.

C. — Caesar, Caius, Caput, Causa, Censor, Civis, Cohors, Colonia, Comitialis (dies), Condemno, Consul, Cum, Curo, Custos.

C. — Caia, Centuria, Cum, приставка Con.

C. B. — Civis bonus, Commune bonum, Conjugi benemerenti, Cui bono.

C. C. — Calumniae causa, Causa cognita, Conjugi carissimae, Consilium cepit, Curiae consulto.

C. C. C. — Calumniae cavendae causa.

C. C. F. — Caesar (или Caius) curavit faciendum, Caius Caii filius.

Cc. Vv. — Clarissimi viri.

C. D. — Caesaris decreto, Caius Decius, Comitialibus diebus.

Ces. — Censor, Censores — Цензор, Цензоры.

Cess. — Censores — Цензоры.

C. F. — Causa fiduciae, Conjugi fecit, Curavit faciendum.

C. H. — Custos heredum, Custos hortorum.

C. I. — Caius Julius, Consul jussit, Curavit judex.

Cl. — Clarissimus, Claudius, Clodius, Colonia.

Cl. V. — Clarissimus vir, Clypeum vovit.

C. M. — Caius Marius, Causa mortis.

Cn. — Cnaeus.

Coh. — Coheres, Cohors.

Col. — Collega, Collegium, Colonia, Columna.

Coll. — Collega, Coloni, Coloniae.

Com. — Comes, Comitium, Comparatum.

Con. — Conjux, Consensus, Consiliarius, Consul, Consularis.

Cor. — Cornelia (tribus), Cornelius, Corona, Corpus.

Cos. — Consiliarius, Consul, Consulares.

Coss. — Consules.

C. P. — Carissimus or Clarissimus puer, Civis publicus, Curavit ponendum.

C. R. — Caius Rufus, Civis Romanus, Curavit reficiendum.

Cs. — Caesar, Communis, Consul.

C. V. — Clarissimus или Consularis vir.

Cvr. — Cura, Curator, Curavit, Curia.

D.

D. — Dat, Dedit, &c., De, Decimus, Decius, Decretum, Decurio, Deus, Dicit, &c., Dies, Divus, Dominus, Domus, Donum.

D. C. — Decurio coloniae, Diebus comitialibus, Divus Caesar.

D. D. — Dea Dia.Decurionum decreto, Dedicavit, Deo dedit, Dono dedit.

D. D. D. — Datum decreto decurionum, Dono dedit dedicavit.

D. E. R. — De ea re.

Des. — Designatus.

D. I. — Dedit imperator, Diis immortalibus, Diis inferis.

D. I. M. — Deo invicto Mithrae, Diis inferis Manibus.

D. M. — Deo Magno, Dignus memoria, Diis Manibus, Dolo malo.

D. O. M. — Deo Optimo Maximo.

D. P. S. — Dedit proprio sumptu, Deo perpetuo sacrum, De pecunia sua.

E.

E. — Ejus, Eques, Erexit, Ergo, Est, Et, Etiam, Ex.

Eg. — Aeger, Egit, Egregius.

E. M. — Egregiae memoriae, Ejusmodi, Erexit monumentum.

Eq. M. — Equitum magister.

E. R. A. — Ea res agitur.

F.

F. — Fabius, Facere, Fecit, &c., Familia, Fastus (dies), Felix, Femina, Fides, Filius, Flamen, Fortuna, Frater, Fuit, Functus.

F. C. — Faciendum curavit, Fidei commissum, Fiduciae causa.

F. D. — Fidem dedit, Flamen Dialis, Fraude donavit.

F. F. F. — Ferro flamma fame, Fortior fortuna fato.

Fl. — Filius, Flamen, Flaminius, Flavius.

F. L. — Favete linguis, Fecit libens, Felix liber.

Fr. — Forum, Fronte, Frumentarius.

F. R. — Forum Romanum — Римский форум.

G.

G. — Gaius ( — Caius), Gallia, Gaudium, Gellius, Gemina, Gens, Gesta, Gratia.

G. F. — Gemina fidelis (по отношению к легиону). Отсюда G. P. F. — Gemina pia fidelis.

Gl. — Gloria.

Gn. — Genius, Gens, Genus, Gnaeus (= Cnaeus).

G. P. R. — Genio populi Romani.

H.

H. — Habet, Heres, Hie, Homo, Honor, Hora.

Her. — Heres, Herennius.

Her. и Herc. — Hercules — Геркулес.

H. L. — Hac lege, Hoc loco, Honesto loco.

H. M. — Hoc monumentum, Honesta mulier, Hora mala.

H. S. E. — Hie sepultus est, Hie situs est.

H. V. — Haec urbs, Hie vivit, Honeste vixit, Honestus vir.

I.

I. — Immortalis, Imperator, In, Infra, Inter, Invictus, Ipse, Isis, Judex, Julius, Junius, Jupiter, Justus.

Ia. — Jam, Intra.

I. C. — Julius Caesar, Juris Gonsultum, Jus civile.

Id. — Idem, Idus, Interdum.

I. D. — Inferis diis, Jovi dedicatum, Jus dicendum, Jussu Dei.

I. D. M. — Jovi deo magno.

I. F. — In foro, In fronte.

I. H. — Jacet hie, In honestatem, Justus homo.

Im. — Imago, Immortalis, Immunis, Impensa.

Imp. — Imperator, Imperium — Император, Империя.

I. O. M. — Jovi optimo maximo.

I. P. — In publico, Intra provinciam, Justa persona.

I. S. V. P. — Impensa sua vivus posuit.

K.

K. — Kaeso, Caia, Calumnia, Caput, Carus, Castra.

K., Kal. и Kl. — Kalendae — Календы.

L.

L. — Ladies, Legio, Lex, Libens, Liber, Libra, Locus, Lollius, Lucius, Ludus.

Lb. — Libens, Liberi, Libertus.

L. D. D. D. — Locus datus decreto decurionum.

Leg. — Legatus, Legio — Легат, Легион.

Lib. — Liber, Liberalitas, Libertas, Libertus, Librarius.

Ll. — Leges, Libentissime, Liberti.

L. M. — Libens merito, Locus monumenti.

L. S. — Laribus sacrum, Libens solvit, Locus sacer.

Lvd. — Ludus.

Lv. P. F. — Ludos publicos fecit.

M.

M. — Magister, Magistratus, Magnus, Manes, Marcus, Marius, Marti, Mater,Memoria.Mensis, Miles, Monumentum, Mortuus, Mucius, Mulier.

M. — Manius.

M. D. — Magno Deo, Manibus diis, Matri deum, Merenti dedit.

Mes. — Mensis — Месяца.

Mess. — Menses — Месяцы.

M. F. — Mala tides, Marci filius, Monumentum fecit.

M. I. — Matri Idaeae, Matri Isidi, Maximo Jovi.

Mnt. и Mon. — Moneta.

M. P. — Male positus, Monumentum posuit.

M. S. — Manibus sacrum, Memoriae sacrum, Manu scriptum.

Mvn. — Municeps, или municipium; а также Mn., Mv. и Mvnic.

M. V. S. — Marti ultori sacrum, Merito votum solvit.

N.

N. — Natio, Natus, Nefastus (dies), Nepos, Neptunus, Nero, Nomen, Non, Nonae, Noster, Novus, Numen, Numerius, Numerus, Nummus.

Nep. — Nepos, Neptunus.

N. F. C. — Nostrae fidei commissum.

N. L. — Non licet, Non liquet, Non longe.

N. M. V. — Nobilis memoriae vir.

Nn. — Nostri. Nn., Nno. и Nnr. — Nostrorum.

Nob. — Nobilis.

Nob., Nobr. и Nov. — Novembris — Ноябрь.

N. P. — Nefastus primo (т. е. priore parte diei), Non potest.

O.

O. — Ob, Officium, Omnis, Oportet, Optimus, Opus, Ossa.

Ob. — Obiit, Obiter, Orbis.

O. C. S. — Ob cives servatos.

O. H. F. — Omnibus honoribus functus.

O. H. S. S. — Ossa hie sita sunt.

Or. — Hora, Ordo, Ornamentum.

O. T. B. Q. — Ossa tua bene quiescant.

P.

P. — Pars, Passus, Pater, Pationus, Pax, Perpetuus, Pes, Pius, Plebs, Pondo, Populus, Post, Posuit, Praeses, Praetor, Primus, Pro, Provincia, Publicus, Publius, Puer.

P. C. — Pactum conventum, Patres conscripti, Pecunia constituta, Ponendum curavit, Post consulatum, Potestate censoria.

P. F. — Pia fidelis, Pius felix, Promissa fides, Publii filius.

P. M. — Piae memoriae, Plus minus, Pontifex maximus.

P. P. — Pater patratus, Pater patriae, Pecunia publica, Praepositus, Primipilus, Propraetor.

Pr. — Praeses, Praetor, Pridie, Princeps.

P. R. — Permissu reipublicae, Populus Romanus.

P. R. C. — Post Romam conditam — После основания Рима.

Pr. Pr. — Praefectus praetorii. Propraetor.

P. S. — Pecunia sua, Plebiscitum, Proprio sumptu, Publicae saluti.

P. V. — Pia victrix, Praefectus urbi, Praestantissimus vir.

Q.

Q. — Quaestor — Квестор; Quando, Quantus, Que, Qui, Quinquennalis, Quintus, Quirites.

Q. D. R. — Qua de re.

Q. I. S. S. — Quae infra scripta sunt; подобно же Q.S.S.S. — Quae supra, &c.

Qq. — Qeuaecunque, Quinquennalis, Quoque.

Q. R. — Quaestor respublicae.

R.

R. — Recte, Res, Respublica, Retro, Rex, Ripa, Roma, Romanus, Rufus, Rursus.

R. C. — Romana civitas, Romanus civis.

Resp. и Rp. — Respublica — Республика.

Ret. P. и Rp. — Retro pedes.

S.

S. — Sacrum, Scriptus, Semis, Senatus, Sepultus, Servius, Servus, Sextus, Sibi, Sine, Situs, Solus, Solvit, Sub, Suus.

Sac. — Sacerdos, Sacrificium, Sacrum.

S. C. — Senatus consultum.

S. D. — Sacrum diis, Salutem dicit, Senatus decreto, Sententiam dedit.

S. D. M. — Sacrum diis Manibus, Sine dolo malo.

Ser. — Servius, Servus.

S. E. T. L. — Sit ei terra levis.

Sn. — Senatus, Sententia, Sine.

S. P. — Sacerdos perpetua, Sine pecunia, Sua pecunia.

S. P. Q. R. — Senatus populusque Romanus — Сенат и народ Рима.

S. S. — Sanctissimus senatus, Supra scriptum.

S. V. B. E. E. Q. V. — Si vales bene est, ego quidem valeo.

T.

T. — Terminus, Testamentum, Titus, Tribunus, Tu, Turma, Tutor.

Tb., Ti. и Tib. — Tiberius — Тиберий.

Tb., Tr. и Trb. — Tribunus — Трибун.

T. F. — Testamentum fecit, Titi filius, Titulum fecit, Titus Flavius — Тит Флавий.

Tm. — Terminus, Testamentum, Thermae.

T. P. — Terminum posuit, Tribunicia potestate, Tribunus plebis.

Tvl. — Tullius, Tullus.

V.

V. — Urbs, Usus, Uxor, Vale, Verba, Vestalis, Vester,. Vir, Vivus, Vixit, Volo, Votum.

V. A. — Veterano assignatus, Vixit annos.

V. C. — Vale conjux, Vir clarissimus, Vir consularis.

V. E. — Verum etiam, Vir egregius, Visum est.

V. F. — Usus fructus, Verba fecit, Vivus fecit.

V. P. — Urbis praefectus, Vir perfectissimus, Vivus posuit.

V. R. — Urbs Roma, Uti rogas, Votum reddidit.